Icerige gec / Skip to content
English

Ambulansta Bulunması Gereken Tıbbi Donanımlar Nelerdir?

Hasta ya da yaralı taşımak için kullanılan ambulanslar, hastanın bir yerden başka bir yere nakli için kullanılabildiği gibi yolda acil tıbbi müdahale yapılmasını da sağlar. Ambulanslar genel olarak kara, hava ve deniz ambulansı olmak üzere üç gruba ayrılır. Kara ambulanslarında yüksek ses çıkaran siren sistemi ve acil durum aydınlatması bulunur. İnsanlar için kullanılan ambulansların yanında hayvanlar için hizmet veren veteriner ambulansları da vardır. Bunların arasındaki fark, araç içindeki tıbbi donanımların hayvanlara uygun olmasıdır. Ambulans olarak kullanılacak araçların resmi yönetmeliklerle belirlenen kurallara uygun olması gerekir. Araçların tipi ve şekli, genişlik, uzunluk ve yükseklik gibi ölçüleri, siren ve aydınlatma donanımı, haberleşme ve telsiz sistemi, kapıların sayısı ve açılma açısı, pencerelerin sayısı, havalandırma ve ısıtma sistemi, tıbbi cihazların ve ilaçların saklanma yerleri, aracın süspansiyon sistemi ve tasarımı gibi özellikler yönetmelikle belirlenmiştir. Mevzuata uymayan araçlar ambulans olarak görev yapamaz. Her ambulans tipi için, verilecek hizmete göre farklı çeşitte ve sayıda tıbbi donanım bulundurma zorunluluğu vardır. Gerekli tıbbi cihazların ve medikal ürünlerin eksik olması durumunda hem ruhsatlandırma hem de görev sırasında sorun yaşanabilir.

Kara Ambulanslarının Çeşitleri Nelerdir?

Kara ambulanslarının farklı görevler için özelleşmiş çeşitleri vardır:

  • Hasta nakil ambulansı
  • Acil yardım ambulansı
  • Yoğun bakım ambulansı
  • Yenidoğan ambulansı
  • Obez ambulansı
  • Motorize ambulans
  • Paletli kar ambulansı

Ambulanslarda Bulunması Zorunlu Asgari Tıbbi Donanımlar Nelerdir?

Aşağıdaki listeler, Sağlık Bakanlığı’nın ambulans yönetmeliğinde ambulanslarda bulunmasını zorunlu tuttuğu asgari tıbbi cihaz, araç-gereç ve malzemelerin nitelik ve miktarlarını gösterir. Yönetmelik ve ekleri zaman içinde değişebileceği için ruhsatlandırma ya da denetim öncesinde yönetmeliğin güncel metni kontrol edilmelidir. Yönetmelikte donanım listeleri beş ambulans tipi için ayrı ayrı belirlenmiştir:

  • Hasta nakil ambulansı
  • Acil yardım ambulansı
  • Yoğun bakım ambulansı
  • Hava ambulansı
  • Deniz ambulansı

Hasta Nakil Ambulansında Hangi Donanımlar Bulunur?

Hasta nakil ambulansı, durumu stabil olan hastaların nakli için kullanılır. Bu nedenle bazı ileri yaşam desteği cihazları bu ambulans tipinde zorunlu değildir.

  • Acil doğum seti: zorunlu değil
  • Ana sedye: 1 adet
  • Boyunluk seti: 1 adet
  • Canlandırma ünitesi: zorunlu değil
  • Cenaze torbası: 2 adet
  • Diagnostik set: 1 adet
  • Eksternal pacemaker özellikli defibrilatör (*): zorunlu değil
  • Enjektör pompası: zorunlu değil
  • Faraş (scoop) sedye: zorunlu değil
  • Isı izolasyonlu kap: zorunlu değil
  • İnfüzyon pompası: zorunlu değil
  • KED kurtarma yeleği: zorunlu değil
  • Kelebek set: 5 adet
  • Kombine sedye (sandalye): 1 adet
  • Merkezi (santral) ven sondası (kateteri): zorunlu değil
  • Monitörlü defibrilatör: zorunlu değil
  • Muhtelif boyda aspirasyon kateteri: 1’er adet
  • Muhtelif boyda enjektör: 10’ar adet
  • Muhtelif boyda idrar sondası: 1’er adet
  • Muhtelif boyda idrar torbası: 1’er adet
  • Muhtelif boyda nazal oksijen kateteri: 1’er adet
  • Muhtelif boyda oksijen maskesi: 1’er adet
  • Perikardiyal delme kiti: zorunlu değil
  • Portatif cerrahi aspiratör (*): 1 adet
  • Portatif oksijen tüpü (*): 1 adet
  • Pulse oksimetre (*): zorunlu değil
  • Sabit cerrahi aspiratör: 1 adet
  • Sabit oksijen tüpü ve prizi: 1 adet
  • Serum askısı: 2 adet
  • Serum seti: 5 adet
  • Sırt tahtası: 1 adet
  • Stetoskoplu portatif tansiyon aleti: 1 adet
  • Stetoskoplu sabit tansiyon aleti: 1 adet
  • Şişme atel seti: 1 adet
  • Temel tıbbi malzeme çantası: 1 adet
  • Termometre: 1 adet
  • Toraks drenaj kiti: zorunlu değil
  • Traksiyon atel seti: zorunlu değil
  • Vakum sedye: zorunlu değil
  • Yanık seti: zorunlu değil
  • Yansıtıcılı görev kıyafeti: 2 adet
  • Yetişkin ve pediatrik uyumlu PEEP valfli transport mekanik ventilatör: zorunlu değil

Acil Yardım Ambulansında Hangi Donanımlar Bulunur?

Acil yardım ambulansı, olay yerinde ve nakil sırasında acil müdahale yapılabilmesi için donatılır. Monitörlü defibrilatör, transport ventilatör ve pulse oksimetre bu ambulans tipinde zorunludur.

  • Acil doğum seti: 1 adet
  • Ana sedye: 1 adet
  • Boyunluk seti: 1 adet
  • Canlandırma ünitesi: 1 adet
  • Cenaze torbası: 2 adet
  • Diagnostik set: 1 adet
  • Eksternal pacemaker özellikli defibrilatör (*): 1 adet
  • Enjektör pompası: 1 adet
  • Faraş (scoop) sedye: 1 adet
  • Isı izolasyonlu kap: 1 adet
  • İnfüzyon pompası: zorunlu değil
  • KED kurtarma yeleği: 1 adet
  • Kelebek set: 5 adet
  • Kombine sedye (sandalye): 1 adet
  • Merkezi (santral) ven sondası (kateteri): zorunlu değil
  • Monitörlü defibrilatör: 1 adet
  • Muhtelif boyda aspirasyon kateteri: 1’er adet
  • Muhtelif boyda enjektör: 10’ar adet
  • Muhtelif boyda idrar sondası: 1’er adet
  • Muhtelif boyda idrar torbası: 1’er adet
  • Muhtelif boyda nazal oksijen kateteri: 1’er adet
  • Muhtelif boyda oksijen maskesi: 1’er adet
  • Perikardiyal delme kiti: zorunlu değil
  • Portatif cerrahi aspiratör (*): 1 adet
  • Portatif oksijen tüpü (*): 1 adet
  • Pulse oksimetre (*): 1 adet
  • Sabit cerrahi aspiratör: 1 adet
  • Sabit oksijen tüpü ve prizi: 1 adet
  • Serum askısı: 2 adet
  • Serum seti: 5 adet
  • Sırt tahtası: 1 adet
  • Stetoskoplu portatif tansiyon aleti: 1 adet
  • Stetoskoplu sabit tansiyon aleti: 1 adet
  • Şişme atel seti: 1 adet
  • Temel tıbbi malzeme çantası: 1 adet
  • Termometre: 1 adet
  • Toraks drenaj kiti: zorunlu değil
  • Traksiyon atel seti: 1 adet
  • Vakum sedye: 1 adet
  • Yanık seti: 1 adet
  • Yansıtıcılı görev kıyafeti: 2 adet
  • Yetişkin ve pediatrik uyumlu PEEP valfli transport mekanik ventilatör: 1 adet

Yoğun Bakım Ambulansında Hangi Donanımlar Bulunur?

Yoğun bakım ambulansı, yoğun bakım hastalarının nakli için kullanılır. Acil yardım ambulansındaki donanımlara ek olarak infüzyon pompası, merkezi ven kateteri, perikardiyal delme kiti ve toraks drenaj kiti de zorunludur. Sarf malzemelerinin miktarı da daha fazladır.

  • Acil doğum seti: 1 adet
  • Ana sedye: 1 adet
  • Boyunluk seti: 1 adet
  • Canlandırma ünitesi: 1 adet
  • Cenaze torbası: 2 adet
  • Diagnostik set: 1 adet
  • Eksternal pacemaker özellikli defibrilatör (*): 1 adet
  • Enjektör pompası: 1 adet
  • Faraş (scoop) sedye: 1 adet
  • Isı izolasyonlu kap: 1 adet
  • İnfüzyon pompası: 1 adet
  • KED kurtarma yeleği: 1 adet
  • Kelebek set: 10 adet
  • Kombine sedye (sandalye): 1 adet
  • Merkezi (santral) ven sondası (kateteri): 1 adet
  • Monitörlü defibrilatör: 1 adet
  • Muhtelif boyda aspirasyon kateteri: 2’şer adet
  • Muhtelif boyda enjektör: 15’er adet
  • Muhtelif boyda idrar sondası: 2’şer adet
  • Muhtelif boyda idrar torbası: 2’şer adet
  • Muhtelif boyda nazal oksijen kateteri: 2’şer adet
  • Muhtelif boyda oksijen maskesi: 2’şer adet
  • Perikardiyal delme kiti: 1 adet
  • Portatif cerrahi aspiratör (*): 1 adet
  • Portatif oksijen tüpü (*): 1 adet
  • Pulse oksimetre (*): 1 adet
  • Sabit cerrahi aspiratör: 1 adet
  • Sabit oksijen tüpü ve prizi: 1 adet
  • Serum askısı: 4 adet
  • Serum seti: 10 adet
  • Sırt tahtası: 1 adet
  • Stetoskoplu portatif tansiyon aleti: 1 adet
  • Stetoskoplu sabit tansiyon aleti: 1 adet
  • Şişme atel seti: 1 adet
  • Temel tıbbi malzeme çantası: 1 adet
  • Termometre: 1 adet
  • Toraks drenaj kiti: 1 adet
  • Traksiyon atel seti: 1 adet
  • Vakum sedye: 1 adet
  • Yanık seti: 1 adet
  • Yansıtıcılı görev kıyafeti: 2 adet
  • Yetişkin ve pediatrik uyumlu PEEP valfli transport mekanik ventilatör: 1 adet

Hava veya Deniz Ambulansında Hangi Donanımlar Bulunur?

Hava ve deniz ambulanslarında tıbbi cihazların yanında sedyenin sabitlenmesi ve sağlık personelinin güvenle oturması için gereken donanımlar da zorunludur.

  • Acil doğum seti: 1 adet
  • Ana sedye: 1 adet
  • Boyunluk seti: 2 adet
  • Canlandırma ünitesi: 1 adet
  • Cenaze torbası: 2 adet
  • Diagnostik set: 1 adet
  • Eksternal pacemaker özellikli defibrilatör (*): zorunlu değil
  • Faraş (scoop) sedye: 1 adet
  • Isı izolasyonlu kap: zorunlu değil
  • IV sıvı şişe/torba askısı: 1 adet
  • İnfüzyon veya enjektör pompası: 2 adet
  • Kelebek set: 5 adet
  • Kombine sedye (sandalye): 1 adet
  • Komple reanimasyon çantası: 1 adet
  • Merkezi (santral) ven sondası (kateteri): zorunlu değil
  • Monitörlü defibrilatör: 1 adet
  • Muhtelif boyda aspirasyon kateteri: 1’er adet
  • Muhtelif boyda enjektör: 10’ar adet
  • Muhtelif boyda foley sonda: 1’er adet
  • Muhtelif boyda idrar torbası: 1’er adet
  • Muhtelif boyda nazal oksijen kateteri: 1’er adet
  • Muhtelif boyda oksijen maskesi: 1’er adet
  • Oksijen sistemi: 1 adet
  • Perikardiyal delme kiti: zorunlu değil
  • Portatif cerrahi aspiratör (*): zorunlu değil
  • Portatif oksijen tüpü (*): zorunlu değil
  • Pulse oksimetre (*): 1 adet
  • Sabit cerrahi aspiratör: 1 adet
  • Sağlık personeli koltuğu: 2 adet
  • Sedye emniyet kilidi: 1 adet
  • Sedye rayı: 1 adet
  • Serum askısı: 1 adet
  • Serum seti: 5 adet
  • Stetoskoplu portatif tansiyon aleti: 1 adet
  • Stetoskoplu sabit tansiyon aleti: zorunlu değil
  • Şişme atel seti: 1 adet
  • Temel tıbbi malzeme çantası: 1 adet
  • Termometre: zorunlu değil
  • Toraks drenaj kiti: zorunlu değil
  • Traksiyon atel seti: 1 adet
  • Vakum sedye: 1 adet
  • Yanık seti: 1 adet
  • Yansıtıcılı görev kıyafeti: zorunlu değil
  • Yetişkin ve pediatrik uyumlu PEEP valfli transport mekanik ventilatör: 1 adet

Listelerdeki Setlerin İçinde Neler Bulunur?

Yıldız (*) ile işaretli cihazlar, başka bir cihazın içinde bütünleşik olarak bulunuyorsa ayrıca istenmez. Listelerde adı geçen setlerin içeriği şöyledir:

  • Canlandırma ünitesi: Balon valf maske seti, laringoskop seti, portatif oksijen tüpü, entübasyon tüpleri, hava yolu tüpleri, oro/nazofarengeal kanüller, kolorimetrik cihaz
  • Diagnostik set: Otoskop, oftalmoskop, rinoskop
  • Şişme atel seti: Asgari 6 değişik parçalı set
  • Temel tıbbi malzeme çantası: Yüzük kesme makası, turnike, steril spanç, kompres, kanama durdurucu materyal, sargı bezi, elastik bandaj, flaster
  • Yanık seti: Alüminyum yanık battaniyesi, yanık sargısı, yanık jeli
  • Oksijen sistemi: Depo, yedek tüp, aparatlar

Ambulans Donanımlarıyla İlgili Sık Sorulan Sorular Nelerdir?

Başka Ülkelerde Ambulanslarda Hangi Donanımlar Bulunur?

Ambulanslarda bulunması gereken temel cihazlar tüm dünyada büyük ölçüde benzerdir. Avrupa’da kara ambulanslarının tipleri ve asgari donanımı EN 1789 standardıyla belirlenir. Bu standartta ambulanslar hasta nakil ambulansı (Tip A), acil yardım ambulansı (Tip B) ve mobil yoğun bakım ambulansı (Tip C) olarak sınıflandırılır. Ülkelerin kendi mevzuatına göre donanım listelerinde, cihaz sayılarında ve cihazların teknik özelliklerinde farklılıklar olabilir.

Acil Yardım, Hasta Nakil ve Hava Ambulansının Donanımları Arasındaki Fark Nedir?

Hasta nakil ambulansı stabil hastaların nakli için kullanıldığından monitörlü defibrilatör, transport ventilatör, pulse oksimetre, enjektör pompası, vakum sedye ve faraş sedye gibi cihazlar bu ambulansta zorunlu değildir. Acil yardım ambulansında bu cihazların hepsi bulunur ve ambulans olay yerinde ileri yaşam desteği verebilecek şekilde donatılır. Yoğun bakım ambulansında bunlara ek olarak infüzyon pompası, merkezi ven kateteri, perikardiyal delme kiti ve toraks drenaj kiti bulunur, sarf malzemeleri de daha fazladır. Hava ve deniz ambulanslarında ise oksijen sistemi, sedye rayı, sedye emniyet kilidi ve sağlık personeli koltuğu gibi taşıtın hareketine karşı güvenliği sağlayan donanımlar zorunludur.

Ambulansın Boyutunu Etkileyen Donanımların Ölçüleri Nedir?

Ambulansın iç ölçülerini en çok ana sedye ve sedyenin çevresinde sağlık personelinin çalışabileceği alan belirler. Ambulans kabininin asgari iç ölçüleri yönetmelikte ve EN 1789 gibi standartlarda tanımlanır. Ambulansın içindeki donanımların ölçüleri ise modele ve ambulans tipine göre değişir. Örnek olarak, klasik bir hasta nakil ambulansında kullanılan ana sedyenin ölçüleri yaklaşık olarak en 550 mm, boy 1935 mm ve yükseklik 845 mm, ağırlığı ise yaklaşık 38 kg’dır. Kesin ölçüler için kullanılacak sedye ve cihazların teknik belgelerine bakılmalıdır.